گروه تحقیق و تفسیر خبر- سفر پنج روزه وزیر جنگ رژیم صهیونیستی به توكیو و مذاكرات وی با مسوولان ژاپنی در شرایطی صورت می گیرد كه از نگاه بسیاری از تحلیل گران، تلاش صهیونیست ها بر قرار دادن موضوع ایران به عنوان مهمترین سر فصل های گفتگوهای دوجانبه متمركز شده است.

1390/11/29
1390/11/29 - 08:21
'ایهود باراك' معاون نخست وزیر و وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، در روز چهارشنبه بیست و ششم بهمن ماه جاری تل آویو را به مقصد توكیو ترك كرد تا در سفری پنج روزه به ژاپن با مقامات این كشور به رایزنی و گفتگو بنشیند.
به گزارش خبرگزاری رسمی 'كیودو'، وزیر جنگ رژیم صهیونیستی در ابتدای سفر خود با 'یوشیهیكو نودا' نخست وزیر ژاپن، دیدار كرده و در ادامه، مذاكرات خود را با 'كویچیرو گمبا' وزیر امور خارجه و 'نوآكی تاناكا' وزیر دفاع این كشور پی گیری می كند.
بنابر این گزارش مذاكرات گسترده مقامات ژاپنی با صهیونیست ها پیرامون بررسی زمینه ها و راه های ارتقای روابط دو جانبه و نیز مسائل گوناگون و تحولات خاورمیانه جریان خواهد یافت اما ناظران موضوعات بین المللی محور تشدید فشارها بر جمهوری اسلامی ایران را اصلی ترین كارویژه این گفتگوها برای صهیونیست ها به شمار می آورند.
تحلیل گران در این پیوند با اشاره به چندین دور مذاكره بی حاصل مقامات آمریكایی با رهبران توكیو بر سر موضوع ایران اشاره كرده و ماموریت اصلی ایهود باراك را در جهت تكمیل پروسه آمریكایی تاثیرگذاری بر تصمیم ژاپنی ها برای تنگ تر كردن حلقه محاصره سیاسی- اقتصادی علیه تهران می دانند.

** نگاهی به تعاملات و جهت گیری های سیاسی توكیو- تل آویو
.............................................................................................
با نگاهی اجمالی به مولفه های گوناگون روابط رژیم صهیونیستی با ژاپن می توان دریافت كه این تعاملات هیچ گاه و در هیچ زمینه ای گرم و چشمگیر نبوده است.
آغاز روابط سیاسی توكیو- تل آویو به 1331 هجری شمسی یعنی چهار سال پس از تاسیس رژیم جعلی اسراییل باز می گردد. در این زمان ژاپنی ها با اشاره آمریكا یك ماه پس از اعلان استقلال از اشغالگری آمریكایی ها، رژیم صهیونیستی را به رسمیت شناختند.
همچنان كه گفته شد با وجود قرار داشتن ژاپن و رژیم صهیونیستی در حلقه متحدان نزدیك واشنگتن، توكیو هرگز در شمار دوستان تل آویو نبوده و حتی در روند تحولات گذشته و كنونی خاورمیانه در بسیاری موارد مواضعی ناهمسو با خواست ها و اهداف این رژیم اتخاذ كرده است.
مهمترین محورهای تعارض دیدگاه های ژاپن و اسراییل به اختلاف نظر در زمینه ساخت و اشاعه سلاح های هسته ای در سطح بین المللی و نیز حمایت اعمالی و اعلانی دولت های ژاپن از مواضع گروه های سیاسی مبارز فلسطینی در برابر اشغالگری صهیونیست ها بازمی گردد.
علاوه بر این با وجود جایگاه ویژه اقتصاد ژاپن در عرصه جهانی كه سال ها پس از آمریكا، عنوان دومین اقتصاد بزرگ جهان را یدك می كشید، اسراییل جایگاه مهمی در تعاملات تجاری- اقتصادی خارجی ژاپن نداشته است كه این مساله با عنایت به حجم بالای مراودات تجاری- اقتصادی این رژیم با جهان خارج و كاركرد ساختار اقتصادی این رژیم جالب توجه می نماید.
بر اساس برخی آمارهای موجود حجم كل مبادلات تجاری ژاپن و اسراییل در آستانه سال 2008 میلادی (پایان سال 1386) كمتر از دو میلیارد دلار گزارش شده است. ارزش صادرات رژیم صهیونیستی در سال 2007 میلادی به كشور ژاپن معادل 85/0 میلیارد دلار و ارزش صادرات ژاپن به اسراییل رقمی كمتر از 1/1 میلیارد دلار بوده است.
در زمینه مراودات سیاسی و فعالیت های دو جانبه دیپلماتیك نیز گفتنی است كه از سال 1375 تاكنون تنها سه بار دیدارهای سیاسی در سطح نخست وزیر صورت گرفته و از شهریورماه سال 1388 و به دنبال پیروزی حزب 'دموكراتیك' به رهبری 'یوكیو هاتویاما' نخست وزیر اسبق ژاپن، نیز سردی خاصی بر تعاملات سیاسی حكم فرما بوده است.

** كاربرد نظامی انرژی هسته ای نخستین محور تعارض توكیو و تل آویو
.......................................................................................................
ژاپن به عنوان نخستین و تنها كشوری كه در سطح وسیع قربانی كاربرد نظامی جنگ افزارهای هسته ای بوده، از زمان پایان اشغال در صف مقدم مبارزه با تولید و گسترش سلاح های هسته ای قرار گرفت و حتی در جهت مقابله با تجاوزی گری نظامی از تاسیس یك نیروی نظامی كلاسیك برای شركت در منازعات نظامی اجتناب كرده است. بر اساس قانون اساسی، تنها تدارك نظامی ژاپن در سال های اخیر ایجاد یگان های دفاعی با تجهیزات پیشرفته متعارف و در سطح محدود بوده است.
این در حالی است كه رژیم صهیونیستی با بهره گیری از پشتیبانی كامل آمریكا و دیگر كشورهای غربی از ابتدا موجودیت خود را با ایجاد زرادخانه های هسته ای و تولید جنگ افزارهای اتمی پیوند زد تا در رویارویی و تقابل با دشمنان منطقه ای بر سر موجودیت خود به ابزاری متوسل شود كه از دید ژاپنی ها جز برای كشتار و ویرانگری ابداع نشده است.
در روندی متعارض با تلاش های بین المللی سال های گذشته توكیو برای گسترش و توانمند سازی سازوكارهای سیاسی- دیپلماتیك و نیز حقوقی مبتنی بر پیمان هایی نظیر منع جامع آزمایش های اتمی و نیز تولید و اشاعه سلاح های اتمی، رژیم صهیونیستی همواره از پیوستن به رژیم ها و موافقت نامه های ضد جنگ افروزی اتمی خوداری كرده و حتی به توسعه جنگ افزارهای هسته ای مبادرت ورزیده است.
در این پیوند صهیونیست ها هرگاه با مواضع جدی مقامات ژاپنی در زمینه الزام به پیوستن به پیمان های بین المللی مذكور و كنترل تاسیسات هسته ای از سوی مجامع بین المللی روبرو شده اند، تلاش كرده اند تا به موازات بهره گیری از نفوذ جهانی واشنگتن، همكاری های هسته ای خود با ژاپن در زمینه های غیر نظامی را پررنگ كرده و تا حدی از حساسیت های مقامات توكیو بكاهند.
با توجه به بهره گیری وسیع ژاپنی ها از انرژی هسته ای برای تامین نیاز خود به اقسام دیگر انرژی و فعالیت 55 رآكتور هسته ای برای تامین 30 درصد از نیازهای این كشور به انرژی، اسراییلی ها تلاش كرده اند تا در تجهیز و راه اندازی رآكتورهای جدید و نگهداری و بهسازی تاسیسات كنونی با شركت های ژاپنی همكاری كنند.
بر اساس اعلان پایگاه خبری وزارت امور خارجه رژیم اشغالگر قدس در اسفند ماه سال گذشته تجهیزات ایمنی برخی نیروگاه های هسته ای ژاپن را یك كمپانی صهیونیستی با نام 'ماگنا' تولید و نصب كرده است.

** اختلاف نظرهای ژاپن و رژیم صهیونیستی بر سر حقوق اساسی فلسطینیان
.............................................................................................................
با توجه به تجربه ناخوشایندی كه ژاپنی ها از منازعات خاورمیانه داشته اند، مساله حفظ صلح و پرهیز از درگیری در منطقه خاورمیانه از جمله مهمترین نقطه نظرات منطقه ای توكیو بوده است. در این پیوند چالش های عمده ژاپن در تامین انرژی از منابع خاورمیانه در جریان جنگ های اعراب و اسراییل (از سال 1967 تا 1973 میلادی) موجب شد تا توكیو در زمره مهمترین حامیان برقراری صلح در منطقه قرار گیرد.
در طول سال های اخیر، ژاپن از قطعنامه 242 شورای امنیت به عنوان مبنایی برای حل و فصل مسالمت‌آمیز منازعه اعراب و اسراییل حمایت كرده است. اما مشكلی كه در مورد این قطعنامه وجود دارد این است كه هیچ‌گونه توافق مشخصی در خصوص سرزمین های اشغالی كه بایستی از سوی صهیونیست ها تخلیه شود وجود ندارد.
رژیم صهیونیستی در لوای حمایت های واشنگتن بر این مساله پافشاری می كند كه قطعنامه مذكور اسراییل را به خروج از كل سرزمین‌های اشغالی قبل از منازعات اعراب و اسراییل ملزم نساخته و صهیونیست ها تنها در صورت به رسمیت شناخته شدن حقوق ادعا شده می توانند به پشت مرزهای مورد توافق عقب‌نشینی كند.
در مقابل ژاپن با اعلان مخالفت با تصرف سرزمینی از طریق كاربرد آشكار زور و قدرت نظامی معتقد است كه صهیونیست ها بایستی در سرزمین های به رسمیت شناخته شده از سوی سازمان ملل محدود شوند.
ژاپن در طول سال های اخیر و به ویژه پس از انعقاد موافقت نامه اسلو، كمك‌های زیادی به فلسطینی های ساكن در سرزمین های اشغالی اعطا كرده است. به دنبال امضای این موافقت نامه، ژاپن نخستین كشوری بود كه اعلام كرد كمكی 200 میلیون دلاری برای فلسطینی‌ها اختصاص خواهد داد و از آن زمان تا كنون رقمی نزدیك به یك میلیارد دلار از سوی ژاپن به دولت خودگردان برای كمك به فلسطینی ها پرداخت شده است.
با توجه به آنچه گفته شد نوع مواضع و كنشگری توكیو در مساله فلسطین به هیچ وجه مطلوب صهیونیست ها نبوده و از دید بسیاری از تحلیل گران این موضوع از جمله مهمترین دلایل موثر بر سردی روابط بین ژاپن و رژیم اشغالگر قدس بوده است.

** پیروزی دموكرات ها در ژاپن و انگاره های صهیونیست ها مبنی بر سردی بیشتر روابط
.........................................................................................................
پس از اعلان نتایج انتخابات پارلمانی ژاپن در شهریور ماه سال 1388 و مشخص شدن پیروزی قاطع حزب دموكراتیك ژاپن به رهبری هاتویاما بر رقیب سنتی یعنی حزب 'لیبرال دموكرات' كه بیش از نیم قرن سكاندار حكومت در ژاپن بود، رسانه های صهیونیستی به صورت آشكار نگرانی خود را از روی كار آمدن حزب جدید اعلان داشتند.
اعلان مواضع هاتویاما كه خود را 'اوبامای ژاپن' می خواند به ویژه در زمینه سیاست خارجی صهیونیست ها را در خصوص فاصله گرفتن بیشتر توكیو از واشنگتن نگران ساخت. تقویت برخی مواضع پیشین توكیو كه از سوی اسراییلی ها نامطلوب قلمداد می شد، موجب شد تا رسانه های صهیونیستی از جمله روزنامه 'هاآرتص' سیاست های ژاپن را در آینده نزدیك سیاست هایی پرتنش معرفی كنند.
در زمان ابتدای پیروزی حزب دموكراتیك از سوی دستگاه های تبلیغاتی صهیونیستی این تصور القا می شد كه ژاپن در دوران جدید به دنبال گسترش روابط با چین و دیگر كشورهای آسیایی خواهد بود و این به معنای آغاز تنش در سیاست خارجی و چالش زایی رویكردهای جهانی توكیو خواهد بود. همچنین دور از تصور نیست كه دولت جدید، گروه مبارز 'حماس' به عنوان مهمترین تشكیلات فلسطینی معارض با تل آویو را به رسمیت شناخته و از اسراییل بخواهد برای حفظ حقوق شهروندان فلسطینی شهرك سازی خود را به شكل كامل متوقف كند.
هر چند بحران ها و مشكلات پیش روی هاتویاما و نخست وزیران جانشین وی از حزب دموكراتیك نظیر وقوع سونامی، بحران گسترده مالی، ركود اقتصادی، ناكامی در مذاكرات با آمریكایی ها بر سر خروج نظامیان آمریكایی از خاك ژاپن و... در طول سال های اخیر اجازه نداد كه رهبران این حزب بتوانند به شعارهای انتخاباتی خود جامه عمل بپوشانند اما موضع گیری های ابتدایی صهیونیست ها نسبت به سیاستمداران حزب دموكراتیك موجب شد تا فضای سرد تعاملات ژاپن و اسراییل سرد تر از گذشته دنبال شود.

** ژاپن در برابر خواست های ضد ایرانی تل آویو
.........................................................
در برهه زمانی كنونی توكیو در برابر تكرار درخواست های پیشین صهیونیست ها مبنی بر همراهی بیشتر با فشارهای بین المللی علیه جمهوری اسلامی ایران قرار گرفته است.
همان گونه كه از سوی بسیاری از تحلیل گران پیش بینی می شود، مذاكرات صهیونیست ها با مقامات توكیو در خصوص روابط تجاری- اقتصادی با جمهوری اسلامی ایران در ادامه خط سیر سیاست های گذشته پی گیری خواهد شد.
پیش از این و در جریان سفر نیمه رسمی 'رایوجی یامانه' معاون ارشد پارلمانی وزیر امور خارجه ژاپن به اورشلیم كه به دعوت 'دانی ایالون' معاون وزیر امورخارجه رژیم اشغالگر قدس در نهم بهمن ماه جاری صورت گرفته بود، مقام صهیونیستی آنچه را كه خطر 'ایران هسته ای' خوانده به مسوولان ژاپن گوشزد كرده و عنوان داشته بود كه توكیو باید به نحو موثرتری به تحریم های ضد ایرانی بپیوندد.
در قبال نیازهای عدیده ژاپن به انرژی و صادرات قابل توجه نفت ایران به مقصد این كشور، در هفته های اخیر نیز صهیونیست ها تلاش كرده اند تا در كنار شریكان آمریكایی خود به توكیو اطمینان دهند كه دیگر كشورهای صادر كننده نفت، قادر بوده و تمایل دارند كه در صورت پیوستن كامل و تمام عیار ژاپن به تحریم ها، هر گونه كمبود و كسری توكیو را جبران و برطرف كنند.
در شرایط كنونی مقاومت توكیو در برابر خواست آمریكایی ها و صهیونیست ها بر این مبنا ادامه دارد كه تحریم نفت ایران و قطع مراودات پولی- مالی خالی از هرگونه توجیه منطقی است. تجربه كنشگری توكیو در روابط با جمهوری اسلامی ایران نشان می دهد كه ژاپنی ها علاقه چندانی به همراهی با سیاست های تكسوگرایانه واشنگتن و دیگر سردمداران پروسه اعمال فشار بر جمهوری اسلامی ایران خارج از چارچوب توافقنامه های بین المللی ندارند.
همچنین با توجه به اوضاع بحران زده اقتصاد ژاپن كه ساختار اقتصادی این كشور را نسبت به گذشته و همچنین رقیبان بزرگ منطقه ای همچون چین و كره جنوبی آسیب پذیر نموده، گمان نمی رود توكیو خطر دست زدن به اقدامی را بپذیرد كه ممكن است به افزایش بهای انرژی و بی ثباتی ترانزیت و واردات این كالای استراتژیك منتهی گردد.
علاوه بر این صهیونیست ها نیز با توجه به مولفه های روابط خود با توكیو و در زمینه تاثیر گذاری بر تصمیم های مقامات ژاپنی از وزن قابل توجهی برخوردار نیستند كه بتوانند شاهین ترازوی سیاست های ژاپن را به نفع كفه آمریكایی ها و در تقابل با ایران تغییر چندانی دهند.